Advies op basis van onze eigen productinformatie en kennisbank, geen medisch advies.
Oren schoonmaken en zelf oorsmeer verwijderen: wat mag wel en niet
Uw oor reinigt zichzelf. Lees hoe u uw oren veilig wast zonder wattenstaafje, hoe u een oorsmeerprop voorbereidt, wat u beter laat en wanneer u oorsmeer laat verwijderen.
Een goed gehoor is onbetaalbaar, goede gehoorbescherming niet
Uw oren schoonmaken hoeft meestal niet: uw oor reinigt zichzelf. Was alleen de buitenkant met een washandje en laat de gehoorgang met rust. Wattenstaafjes doen meer kwaad dan goed. Zit uw oor toch dicht door oorsmeer, dan maakt u het thuis zacht met oliedruppels en laat u de prop verwijderen door uw huisarts. In dit artikel leest u hoe u uw oren veilig wast, hoe u oorsmeer aanpakt, wat u beter laat en wanneer u naar de arts gaat.
In het kort
- Oorsmeer beschermt uw gehoorgang en schuift vanzelf naar buiten. U hoeft het niet weg te halen.
- Was uw oorschelp met een nat washandje. Geen wattenstaafjes, oorkaarsen of andere voorwerpen in uw oor.
- Oor dicht? Druppel 3 tot 4 dagen oliedruppels van de apotheker en laat de prop daarna verwijderen door uw huisarts.
- Bij oorpijn, buisjes of een gaatje in uw trommelvlies spoelt of druppelt u niet zelf.
Oren schoonmaken: moet dat eigenlijk?
Nee, in de meeste gevallen niet. Oorsmeer (cerumen) is geen vuil, maar bescherming. Het houdt stof en bacteriën tegen, voorkomt dat de huid van uw gehoorgang uitdroogt en werkt licht antibacterieel. Door de bewegingen van uw kaak bij het praten en kauwen schuift oud oorsmeer langzaam naar buiten. Uw oor is dus zelfreinigend.
Wat u wel kunt doen, is uw oren wassen aan de buitenkant:
- Was uw oorschelp en de plek achter uw oor met een vochtig washandje, bijvoorbeeld onder de douche.
- Veeg zichtbaar oorsmeer bij de ingang weg met een washandje of tissue, zonder iets in uw gehoorgang te steken.
- Droog uw oren na het douchen of zwemmen goed af aan de buitenkant. Vocht dat blijft staan, kan de huid van uw gehoorgang irriteren; lees daarover meer in zwemmersoor en oorpijn na het zwemmen.
- Laat de gehoorgang zelf met rust. Ook na een dag op de werf, de motor of de schietstand is de buitenkant wassen genoeg.
Draagt u oordoppen, earbuds of in-ear monitors? Maak die dan regelmatig schoon, want daar hoopt het oorsmeer zich op, niet in een gezond oor. Hoe u dat doet, leest u in oordopjes schoonmaken.
Waarom géén wattenstaafjes? Dit kunt u beter niet doen
- Wattenstaafjes. De grootste boosdoener. U veegt een beetje oorsmeer weg en duwt de rest dieper naar binnen, waar het samenperst tot een harde prop. Ook kunt u de kwetsbare huid van uw gehoorgang of uw trommelvlies beschadigen, en soms blijven er katoenvezels achter.
- Oorkaarsen. Er is geen bewijs dat ze werken, en u riskeert brandwonden of kaarsvet in uw gehoorgang.
- Scherpe voorwerpen. Haarspelden, paperclips, vingers met lange nagels: alles wat u in uw gehoorgang steekt, kan schade aanrichten.
- Zelf spuiten of agressieve middeltjes. Water op volle kracht in uw oor, zeep of alcohol kunnen pijn doen of de huid irriteren. Uitspuiten laat u over aan de huisarts.
Zo herkent u te veel oorsmeer
Bij sommige mensen stokt de natuurlijke afvoer, bijvoorbeeld door een smalle of gebogen gehoorgang, veel haartjes, ouder worden, of het dragen van oordoppen of een hoorapparaat. De klachten komen dan meestal langzaam opzetten:
- doffer horen, alsof er watten in uw oor zitten
- een vol of drukkend gevoel, of een oor dat dichtzit
- jeuk in de gehoorgang
- oorsuizen of een piep
- soms lichte duizeligheid
Hoe zo’n prop ontstaat en wat u doet als hij eruit valt, leest u in ons artikel over de oorsmeerprop. Een dicht oor kan ook door een verkoudheid of drukverschil komen; die oorzaken staan in verstopt oor.
Oorsmeer zelf aanpakken: zo doet u het veilig
Een prop haalt u niet zelf weg, maar u kunt uw oor wel een handje helpen. Dit is het advies van Gezondheid en Wetenschap:
- 1Maak het oorsmeer zacht met oliedruppels. Bij de apotheker haalt u oordruppels op basis van olie. Druppel ze 3 tot 4 dagen in uw dichte oor, volgens de bijsluiter.
- 2Vraag het na bij de apotheker. Hebt u buisjes of een gaatje in uw trommelvlies, of twijfelt u daarover, dan zijn de druppels niet geschikt. De apotheker helpt u kiezen.
- 3Laat de prop verwijderen door uw huisarts. Na de druppels haalt de huisarts de prop weg met een lusje of haakje, of spuit hij uw oor uit met water van ongeveer 37 °C.
- 4Geef het de tijd. Zacht geworden oorsmeer schuift soms binnen een paar dagen vanzelf naar buiten. Hoort u daarna weer goed, dan hoeft de huisarts niets meer te doen.
- 5Zit uw oor vaak dicht? Dan kan uw huisarts uw oren 1 à 2 keer per jaar uitspuiten.
Let op: gaatje in uw trommelvlies of buisjes
Hebt u oorpijn, buisjes of (een vermoeden van) een gaatje in uw trommelvlies? Druppel of spoel dan níét zelf. Het vocht kan dan voorbij het trommelvlies in uw middenoor komen. Maak eerst een afspraak bij uw huisarts.
Zit uw oor ineens helemaal dicht? Dan is het waarschijnlijk een prop
Een oor dat langzaam doffer wordt, is meestal ophopend oorsmeer. Zit uw oor van het ene op het andere moment helemaal dicht, vaak na het douchen of zwemmen, dan heeft het oorsmeer waarschijnlijk water opgenomen en is het opgezwollen tot een prop die de gehoorgang afsluit.
Ook dan begint u met 3 à 4 dagen oliedruppels, waarna de huisarts de prop verwijdert. Blijf er vooral niet in peuteren: alles wat u in uw oor stopt, duwt de prop dieper naar binnen.
Wanneer laat u oorsmeer verwijderen?
Oorsmeer hoeft niet altijd weg. Volgens Gezondheid en Wetenschap verwijdert een arts het pas als u er slechter door hoort of als hij uw trommelvlies niet goed kan zien. Ga naar uw huisarts als:
- u doffer hoort of uw oor dichtzit, ook na de oliedruppels
- proppen bij u steeds terugkomen
- u een hoorapparaat of oordoppen op maat draagt en merkt dat uw oor sneller dichtzit
- u pijn of jeuk hebt, of buisjes of een gaatje in uw trommelvlies
Hoort u plots niet meer, hebt u veel pijn met koorts, komt er vocht of pus uit uw oor of bent u duizelig? Bel dan meteen uw huisarts, buiten de uren de huisarts van wacht via 1733. Bij levensgevaar belt u 112.
Uitzuigen of uitspuiten: wat is het verschil?
Wie zijn oren wil laten schoonmaken, komt twee methodes tegen. Het verschil zit in zicht en techniek.
Uitspuiten · de klassieke methode
De gehoorgang wordt met lauw water doorgespoeld tot het oorsmeer meekomt, meestal bij de huisarts. Het werkt vaak, maar de arts kijkt tijdens het spuiten niet ín de gehoorgang (vooraf en achteraf wel). De waterdruk kan onaangenaam voelen, en bij buisjes of een (eerder) gaatje in het trommelvlies is de methode niet geschikt.
Uitzuigen · microsuctie
De arts verwijdert het oorsmeer droog, met een medisch zuigertje, terwijl hij of zij de gehoorgang de hele tijd in beeld heeft. Er komt geen waterdruk aan te pas. In België doet de NKO-arts dit, meestal na doorverwijzing door de huisarts als uitspuiten niet kan of niet gewerkt heeft.
Wie verwijdert oorsmeer in België?
In België loopt de weg via uw huisarts. De behandeling verloopt meestal zo:
- 1De huisarts bekijkt uw gehoorgang met een otoscoop en beoordeelt of het oorsmeer weg moet.
- 2Is dat zo, dan verwijdert hij de prop met een lusje of haakje, of spuit hij uw oor uit. Bij een harde prop krijgt u eerst nog enkele dagen druppels.
- 3Zit de prop hardnekkig vast, dan verwijst de huisarts u door naar een NKO-arts, die het oorsmeer wegzuigt.
Audinc verwijdert in België zelf geen oorsmeer. Met een oorsmeerprop gaat u naar uw huisarts of een NKO-arts.
Tip
Hebt u een afspraak bij de huisarts voor een oorsmeerprop? Druppel dan de 3 à 4 dagen ervoor oliedruppels van de apotheker in uw oor. Zacht oorsmeer laat zich sneller en comfortabeler verwijderen. Niet doen bij oorpijn, buisjes of een gaatje in uw trommelvlies.
Oren schoonmaken bij oordoppen, een hoorapparaat en vóór de aanmeting
Draagt u een hoorapparaat of oordoppen op maat, dan verdient oorsmeer extra aandacht. Uw gehoorgang zit een groot deel van de dag afgesloten, waardoor de natuurlijke afvoer stokt. Tegelijk verstopt oorsmeer de speaker van een hoorapparaat en de filters van uw oordoppen, waardoor demping of geluid merkbaar slechter wordt. Bouwt u snel oorsmeer op, vraag uw huisarts dan of een controle elke 6 tot 12 maanden zinvol is.
Laat u oordoppen aanmeten? Ga dan vooraf niet zelf in uw oren peuteren of spoelen. Bij de afspraak kijken we eerst in uw oren, en meestal kan de afdruk gewoon gemaakt worden. Zit er een prop of veel oorsmeer, dan moet dat eerst weg, want een afdruk wordt alleen nauwkeurig in een vrije gehoorgang. Weet u dat u snel oorsmeer opbouwt? Laat uw oren dan een paar dagen voor de pasafspraak nakijken door uw huisarts. Hetzelfde geldt voor een gehoormeting: die is betrouwbaarder in een schone gehoorgang.
Wat als er bij de aanmeting toch oorsmeer zit?
- We kijken voor elke afdruk met een otoscoop in uw oren
- Een beetje oorsmeer is geen probleem: de afdruk kan gewoon doorgaan
- Zit er een prop, dan laat u die eerst verwijderen door uw huisarts of een NKO-arts
- Daarna plannen we samen een nieuwe pasafspraak
Hebt u een vraag? We zijn een en al oor.
Veelgestelde vragen
Lees meerFAQ
Meestal niet. Uw oor reinigt zichzelf: door kauwen en praten schuift oud oorsmeer vanzelf naar buiten. Was alleen de buitenkant van uw oor en het zichtbare begin van de gehoorgang met een nat washandje. De gehoorgang zelf laat u met rust.
Was uw oorschelp en de plek achter uw oor met een vochtig washandje en veeg zichtbaar oorsmeer bij de ingang weg. Droog uw oren na het douchen of zwemmen goed af aan de buitenkant. Verder hoeft u niets te doen. Zit uw oor dicht door oorsmeer, dan kunt u het zacht maken met oordruppels op basis van olie van de apotheker.
Een prop haalt u niet zelf weg, maar u kunt hem wel voorbereiden. Volgens Gezondheid en Wetenschap druppelt u 3 tot 4 dagen oordruppels op basis van olie, die u bij de apotheker haalt. Daarna verwijdert uw huisarts de prop. Soms schuift het zacht geworden oorsmeer intussen vanzelf naar buiten. Gebruik geen druppels bij oorpijn, buisjes of een gaatje in uw trommelvlies.
Bij uitspuiten wordt uw oor met lauw water doorgespoeld, meestal bij de huisarts. De arts kijkt vooraf en achteraf in uw oor, maar niet tijdens het spoelen. Bij uitzuigen haalt de arts het oorsmeer droog weg met een medisch zuigertje, terwijl hij de gehoorgang de hele tijd ziet. In België doet de NKO-arts dat, vaak als uitspuiten niet kan of niet heeft gewerkt.
Nee, ga vooraf niet zelf in uw oren peuteren. We kijken bij de afspraak eerst in uw oren. Meestal kan de afdruk gewoon gemaakt worden. Zit er een prop of veel oorsmeer, dan moet dat eerst weg voor een nauwkeurige afdruk. Weet u dat u snel oorsmeer opbouwt, laat uw oren dan een paar dagen voor de afspraak nakijken door uw huisarts.
Bij uw huisarts. Die verwijdert de prop met een lusje of haakje, of spuit uw oor uit. Lukt dat niet, dan verwijst de huisarts u door naar een NKO-arts, die het oorsmeer wegzuigt. Audinc verwijdert in België zelf geen oorsmeer.
Gerelateerde blogartikelen
Oorsmeerprop: hoe ontstaat het en wat kunt u ertegen doen?
Zwemmersoor & oorpijn na het zwemmen: oorzaken, zelf behandelen en voorkomen
Verstopt oor of oor dicht: oorzaken en wat u eraan kunt doen