Oorsmeerprop: hoe ontstaat het en wat kunt u ertegen doen?

Een verstopt oor door een oorsmeerprop is vervelend: u hoort dof, uw oor voelt vol en soms komt er een piep of suizen bij. Meestal is het met wat voorbereiding thuis en een kort bezoek aan de huisarts snel opgelost. In dit artikel leest u hoe een oorsmeerprop ontstaat, aan welke klachten u hem herkent, hoe u hem stap voor stap kwijtraakt en wanneer u beter meteen de huisarts belt.

Wat is oorsmeer en wat doet het?

Oorsmeer (cerumen) is geen vuil, maar bescherming. Het houdt stof en bacteriën tegen en zorgt dat de huid van uw gehoorgang soepel blijft. Uw oor reinigt zichzelf: door kauwen en praten schuift oud oorsmeer langzaam naar buiten. Wat aan de buitenkant verschijnt, veegt u weg met een nat washandje. Meer daarover leest u in oren schoonmaken en zelf oorsmeer verwijderen.

Hoe ontstaat een oorsmeerprop?

Een oorsmeerprop ontstaat wanneer de natuurlijke afvoer van oorsmeer stokt. Het oorsmeer hoopt zich op, wordt harder en sluit uiteindelijk de gehoorgang gedeeltelijk of helemaal af. De kans daarop is groter bij:

• het gebruik van wattenstaafjes, die oorsmeer dieper uw oor in duwen;
• oordopjes, oordoppen op maat of een hoorapparaat, die de afvoer tegenhouden;
• een smalle of bochtige gehoorgang;
• ouder worden, omdat oorsmeer dan droger en harder wordt;
• van nature veel oorsmeer.

Draagt u dagelijks oordopjes, dan is dat op zich geen probleem, zolang u ze schoon houdt. Hoe u dat doet, leest u in oordopjes schoonmaken.

Symptomen van een oorsmeerprop: zo merkt u een prop in uw oor

De klachten komen meestal geleidelijk en verschillen per persoon:

• doffer horen, alsof er watten in uw oor zitten
• een vol of drukkend gevoel in uw oor
• jeuk of lichte pijn in de gehoorgang
• een piep, ruis of oorsuizen
• soms lichte duizeligheid

Zit uw oor van het ene op het andere moment helemaal dicht, vaak na het douchen of zwemmen? Dan heeft het oorsmeer waarschijnlijk water opgenomen en is het opgezwollen. Een dicht oor kan ook andere oorzaken hebben, zoals een verkoudheid of drukverschil. Die zetten we op een rij in verstopt oor: oorzaken en wat u doet.

Wanneer belt u de huisarts? De alarmsignalen

Maak op een werkdag een afspraak bij uw huisarts als uw oor na 3 à 4 dagen oliedruppels nog dicht zit, als u pijn of jeuk hebt, of als u buisjes of een gaatje in uw trommelvlies hebt.

Oorsmeerprop verwijderen: stappenplan

Hebt u geen alarmsignalen? Dan bereidt u de verwijdering thuis voor en doet de huisarts de rest. Dit is het advies van Gezondheid en Wetenschap:

1. 1Maak de prop zacht met oliedruppels. Bij de apotheker haalt u oordruppels op basis van olie. Druppel ze 3 tot 4 dagen in uw dichte oor, volgens de bijsluiter. Ze maken de prop zachter, zodat de arts hem daarna makkelijk verwijdert.
2. 2Niet bij buisjes of een gaatje in uw trommelvlies. Dan gebruikt u geen oordruppels en gaat u meteen naar de huisarts. Twijfelt u, vraag het dan aan de apotheker.
3. 3Laat de prop verwijderen door uw huisarts. De huisarts haalt een losse prop vooraan in de gehoorgang weg met een lusje of haakje, of spuit uw oor uit met water van ongeveer 37 °C. Zit de prop hardnekkig vast, dan verwijst hij u door naar een NKO-arts.
4. 4Laat de rest aan uw oor over. Veeg alleen weg wat zichtbaar aan de buitenkant zit, met een nat washandje of een tissue. Geen wattenstaafjes, haarspelden of andere voorwerpen in uw gehoorgang.
5. 5Zit uw oor vaak dicht? Dan kan uw huisarts uw oren 1 à 2 keer per jaar uitspuiten. Blijf vooral niet peuteren: alles wat u in uw oor stopt, duwt de prop dieper.

Oorsmeer hoeft trouwens niet altijd weg. Volgens Gezondheid en Wetenschap verwijdert een arts het pas als u er slechter door hoort of als het oorsmeer hem belet uw trommelvlies te bekijken.

Prop oorsmeer valt uit uw oor: is dat normaal?

Ja, dat is meestal precies wat u wilt. Is het oorsmeer zacht geworden door de druppels of door het douchen, dan schuift het naar buiten. Soms gaat dat in kleine stukjes, soms komt er in één keer een flinke prop mee, bijvoorbeeld na het douchen of als u wakker wordt. Zo’n prop is meestal geel, bruin of bijna zwart en kan er groter uitzien dan u had verwacht.

Hoort u daarna weer helder en hebt u geen pijn, dan hoeft u niets te doen. U kunt het eerste moment gevoelig zijn voor harde geluiden, omdat u ineens weer alles hoort.

Laat het wel bekijken als uw oor dof blijft (dan zit er vaak nog een deel), als er bloed, pus of vocht meekomt, of als u pijn krijgt. Bij plots veel slechter horen of koorts belt u meteen uw huisarts of de huisarts van wacht via 1733.

Hoe verwijdert een arts een oorsmeerprop?

Er zijn drie gangbare manieren. Zit de prop los en vooraan in de gehoorgang, dan haalt de huisarts hem weg met een lusje of haakje. Meestal kiest hij voor uitspuiten: hij spoelt uw gehoorgang door met water van ongeveer lichaamstemperatuur. Hij kijkt vooraf en achteraf in uw oor, maar niet tijdens het spoelen zelf. Bij buisjes of een gaatje in uw trommelvlies is uitspuiten niet geschikt.

Lukt het niet, dan verwijst de huisarts u door naar een NKO-arts. Die zuigt het oorsmeer weg met een medisch zuigertje (microsuctie), terwijl hij de gehoorgang de hele tijd in beeld heeft. Er komt geen waterdruk aan te pas.

Audinc verwijdert in België zelf geen oorsmeer. Met een oorsmeerprop gaat u naar uw huisarts of een NKO-arts. Wilt u daarna oordoppen op maat laten aanmeten? Met een prop maken we geen afdruk; wat dat voor uw afspraak betekent, leest u in moet ik mijn oren laten uitspuiten voor een aanmeting?

Hoe voorkomt u een oorsmeerprop?

• Gebruik geen wattenstaafjes, ook niet “alleen aan het begin”.
• Houd oordopjes, oordoppen op maat en hoorapparaten schoon.
• Krijgt u vaak proppen, of draagt u dagelijks oordoppen of een hoorapparaat? Vraag uw huisarts dan of het zinvol is uw oren 1 à 2 keer per jaar te laten uitspuiten. Voor wie geen klachten heeft, is dat niet nodig: uw oor reinigt zichzelf.

Twijfelt u of oordopjes uw oren kwaad doen? Lees zijn oordopjes slecht voor uw oren?